Copyright © Alle rechten voorbehouden. Ontwikkeld door Erik Gans
Home.
Historie.
Oude baan.
Bouwverslag.
De treinen.
Oude site.
Ontwerp.
2017.

Beschrijving van het treinproject

Algemene beschrijving

Sinds 1986 wordt de zolder voor het grootste deel ingenomen door de modelbaan. Een “tafel” in een U-vorm van globaal 5 bij 3 meter en verschillende niveaus. Over het algemeen wordt gebruik gemaakt van Marklin artikelen. Van oudsher heeft de bediening en beveiliging een belangrijke prioriteit gehad. De aankleding heeft altijd een bijrol gespeeld, alhoewel er in de loop der tijd ook wel leuke aankledingen zijn gemaakt.

Ten opzichte van het ontwerp in 1986 zijn er in de loop der tijd enkele verbeteringen doorgevoerd. Worden bij de huidige baan verder beschreven.

Geschiedenis

In 1966 hadden mijn ouders toch wel door dat de “trein-genen” bij mij aanwezig waren. Dus Sinterklaas verraste mij dat jaar met een behoorlijke hoeveelheid Marklin-artikelen. Dat een aantal van deze artikelen heden nog steeds leven was toen nog amper te vermoeden. Met name de eerste locomotief (Marklin nr 3034) is nog immer actief. In de 37 jaar die volgden is de verzameling behoorlijk uitgebreid.

In de loop der tijd zijn er toch niet echt heel veel verschillende banen gebouwd. Altijd is een bestaand concept verder uitgebouwd en heeft over het algemeen toch wel de 5 jaar vol gemaakt.

Oude banen

In de periode 1969 – 1975 is het toch wel de traditionele tafel (2x 1,5 meter) geweest die een groot deel van mijn vroegere slaapkamer in beslag nam. De foto toont het uiteindelijke ontwerp.

In 1975 werd een nieuw concept op diezelfde slaapkamer gebouwd. De tafel maakte plaats voor een rondom constructie. Op de plaats van het station was de tafel breder dan op overige locaties. Bij de deur maakte een inzet-brug het rondje compleet. Een vernuftige afsluiting zorgde er voor dat op de overloop allerlei waarschuwingslichten knipperden op het moment dat de brug de deur blokkeerde.

Bij deze baan werd al een aanvang gemaakt met het afwijken van de traditionele Marklin bediening. Toch heeft de bedrading uiteindelijk deze baan de das om gedaan. In 1979 smolt een deel van de bedrading weg na een onkundige aanpassing. Een jaar later is deze baan gesloopt. Alle materiaal verdween in een paar flinke dozen en belande op zolder.

Hier zou het tot 1986 blijven liggen.

De huidige baan

Met de bouw van de huidige baan is begonnen in 1986. Globaal gaat het om een U-vorm. Een deel van de baan bestaat uit meer lagen. Beneden zijn enkele opstelsporen. Op het hoogste punt bevindt zich een dorp. Het grootste deel van de lange zijde van de U wordt in beslag genomen door het station. Het station heeft als basis zes sporen, waarvan 2 kop-sporen.

In beginsel is gebruik gemaakt van Marklin M-rails. Maar ondertussen is een flink deel vervangen door K-rails. Onlangs is de wisselstraat aan de oostzijde van het station geheel vervangen. Een project waardoor er enige maanden beperkt treinverkeer mogelijk was. Het project is ondertussen afgerond.

Besturing

In 1986 is een aanvang gemaakt om de bediening op een andere wijze te laten plaatsvinden dan via het conventionele Marklin systeem. Dit resulteerde in een rek met ongeveer 200 relais uit een oude telefoon centrale. Met behulp van een toetsenbord met begin- en eindknoppen konden op eenvoudige wijze rijwegen worden ingesteld. Tegenstrijdige rijwegen waren niet mogelijk. Nieuwe rijwegen konden pas worden ingesteld wanneer een ingestelde rijweg was afgelegd.

In 1987 is een begin gemaakt met de digitaliseren van alle locomotieven. Dit is gedaan met de eerste versie van het Marklin digitaal systeem.

In 1989 (kort na dat de eerste pc in huis was gehaald) is een interface aangeschaft. Een in basic geschreven programma kon toen een deel van de besturing overnemen. Alhoewel het programma nog steeds de knoppen op het toenmalige bedienpaneel aanstuurde was het wel mogelijk (bijna) geheel automatisch te rijden. Via het bedientableau kon dan het rangeerwerk worden afgehandeld. Toch had e.e.a. zijn beperkingen. Treinen stopten bijv nog steeds op geïsoleerde stukken rails. (stroomloos maken).

In 2000 ben ik via internet op het spoor van Koploper gekomen. Wat direct opviel waren de ongekende mogelijkheden. (Alle eerder geprobeerde programma's hadden wel één of meer onmogelijkheden). In beginsel is Koploper ook gebruikt om de relaiscentrale te bedienen. In 2001 is een aanvang gemaakt met het vervangen van de relaiscentrale. Alle relais zijn vervangen door wissel-, sein-, en terugmelddecoders. Veel decoders zijn van het type Peter Littfinski Daten Technik. http://ldt-infocenter.com/ Een paar terugmelddecoders zijn de S88 van Marklin.

Met het vervangen van de M-rails is ook het aantal terugmeldpunten flink uitgebreid. (nu 54) De K-rails heeft wat dit betreft ook meer mogelijkheden om rails te isoleren.

Momenteel is Koploper volledig in bedrijf en veel van de aanwezige mogelijkheden in het programma worden gebruikt. Dit resulteert in een volledig geautomatiseerd bedrijf waar tussen door handmatige bewegingen kunnen blijven plaatsvinden.

Hieronder een schermafdruk van het Koploper scherm.

Meer weten over Koploper? Ga naar www.pahasoft.nl

Materieel

Jaar

Type

Opmerking

1966

E-loc E-141 DB (Marklin)

1968

Diesel-rangeerloc (Marklin)

Buiten dienst

1971

Dieselloc V100 DB(Marklin)

1974

TEE-ram NS/SBB (Marklin)

1975

Stoomloc serie 86 DB (Marklin)

1977

Railbus DB (Marklin)

1978

E-loc serie 1200 NS (Marklin)

1980

Dieseloc V200 DB (Marklin)

1981

Northlander ONR (Marklin)

In vitrinekast

1985

Treinstel DE-1 NS (Combispoor)

1987

E-loc serie 1100 NS (Marklin)

1989

Motorpost NS (Marklin

In vitrinekast

1992

E-loc serie 1000 NS (Roco)

In vitrinekast

1997

Dieselloc serie 2200 NS (Roco)

2001

Stoomloc serie ? DB (Marklin)

2002

Dieselloc serie 5/600 NS (Roco)

2002

Blokkkendoos NS (Roco)

2003

Dieselloc serie 6400 NS (Marklin)